Wyniki raportu Deloitte dla EurEau: konieczne jest wdrażanie systemów kontroli zanieczyszczeń u źródła po to, aby chronić środowisko i zachować przystępność cenową usług wodociągowych.

EurEau wspólnie z Deloitte przeprowadziła analizę prawa unijnego w kontekście odpowiedzialności producentów różnych produktów za zanieczyszczenia wód. Prawodawstwo UE umożliwia zapobieganie przedostawaniu się do środowiska mikrozanieczyszczeń, utrzymując jednocześnie przystępne cenowo usługi wodociągowo-kanalizacyjne. Niestety środki kontroli u źródła nie są w pełni wdrożone pomimo jasnych wymogów określonych w art. 191 ust. 2 Traktatu o Funkcjonowaniu UE. W związku z tym produkty uwalniające substancje niebezpieczne są nadal wprowadzane do obrotu, pomimo ich potencjalnie szkodliwych skutków.

„Kontrola zanieczyszczeń u źródła jest pierwszym krokiem, jaki UE powinna podjąć na drodze do osiągnięcia celu, jakim jest całkowite usunięcie zanieczyszczenia środowiska", powiedział sekretarz generalny EurEau, Oliver Loebel; „Nie tylko pomaga w osiągnięciu zerowego poziomu zanieczyszczeń, ale także utrzymuje naszą wodę w przystępnej cenie”.

UE musi jak najszybciej podjąć działania egzekwujące i, jeśli potrzeba, modyfikujące wymagania istniejącego prawodawstwa. Jednym z obiecujących kroków jest niedawne zastosowanie Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta, wobec wielu jednorazowych wyrobów z tworzyw sztucznych. Prowadzi to nie tylko do skuteczniejszej ochrony środowiska, ale także zmniejsza koszty ponoszone przez konsumentów i podmioty zajmujące się gospodarką ściekową. ROP jest dobrym rozwiązaniem tam, gdzie same środki kontroli u źródła nie wystarczą do skutecznego ograniczenia mikrozanieczyszczeń emitowanych przez produkty w trakcie ich cyklu życia. Konsumenci wody są narażeni na ryzyko płacenia wyższych rachunków, jeśli dostawcy usług wodociągowych i kanalizacyjnych są zmuszeni wdrożyć kosztowne dodatkowe technologie w celu usunięcia mikrozanieczyszczeń i mikroplastików pojawiających się w wodach powierzchniowych i podziemnych. ROP ma znaczny potencjał, aby zapewnić przyjęcie przez producentów pełnej odpowiedzialności fizycznej i finansowej za swoje produkty.  Należy jednak podkreślić, że z badania Deloitte wynika, iż ROP nie jest magicznym rozwiązaniem dla wyzwań związanych z wodą w Europie. Zamiast tego jedynie połączenie środków zarówno na poziomie wyższego szczebla (kontrola źródła), jak i na poziomie niższego szczebla, finansowanych za pośrednictwem ROP, będzie w stanie odpowiednio rozwiązać pełen zakres i zasięg problemu.

Zalecenia zawarte w sprawozdaniu obejmują określenie odpowiedzialności prawnej i finansowej za produkty wprowadzane do obrotu, zastosowanie odpowiedniej opłaty od produktów zanieczyszczających, odzwierciedlającej koszty oczyszczania, przeprowadzenie analizy kosztów i korzyści środków łagodzących oraz promowanie eko-projektów.

Instytucje UE muszą podejmować działania po to, aby woda pozostała dostępna cenowo, ale także bezpieczna, czysta i zdrowa.

Klara Ramm
Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.